آموزش بیمار
درمان هدفمند (Targeted Therapy) چیست؟
درمان هدفمند (Targeted Therapy) چیست؟
درمان هدفمند نوعی داروی دقیق یا شخصیسازی شده است که سرطان را با هدف قرار دادن ویژگیها، تغییرات، جهشها یا مواد خاصی در سلولهای سرطانی یا روی سطح آنها درمان میکند.
انواع مختلفی از درمانهای هدفمند وجود دارد. این درمانها طراحی شدهاند تا جلوی رشد و گسترش سلولهای سرطانی را بگیرند و در عین حال آسیب به سلولهای طبیعی و سالم را محدود کنند. هر نوع درمان هدفمند به شیوه خاصی عمل میکند. برای مثال ممکن است:
- نشانگرهای زیستی خاص (ژنها و پروتئینهایی که به سلولهای سرطانی کمک میکنند زنده بمانند و رشد کنند) را هدف قرار دهند.
- بافت یا محیطی را که سلولهای سرطانی در آن رشد میکنند تغییر دهند.
- سلولهای دیگری را که به رشد سرطان کمک میکنند، مانند سلولهای رگهای خونی، هدف قرار دهند.
اگر نیاز به مشاوره با متخصص درمان هدفمند دارید اینجا کلیک کنید.
هدف درمان هدفمند چیست؟
این هدف به نوع سرطان، مرحله آن (اندازه و محل)، نشانگرهای زیستی (تغییرات ژنی و پروتئینی) و میزان گسترش آن بستگی دارد. درمان هدفمند میتواند سه هدف داشته باشد:
- درمان کامل سرطان (هدف درمانی قطعی)
- کنترل سرطان
- کاهش علائم (درمان تسکینی)
اگر نیاز به مشاوره با متخصص درمان هدفمند دارید اینجا کلیک کنید.
تفاوت درمان هدفمند با شیمیدرمانی چیست؟
شیمیدرمانی و درمان هدفمند هر دو روش درمان سرطان هستند، اما داروهای متفاوتی محسوب میشوند و به شیوههای مختلف عمل میکنند:
- درمان هدفمند روی سلولهای سرطانی خاص اثر میگذارد و بیشتر سلولهای سالم را دستنخورده باقی میگذارد. در حالی که شیمیدرمانی سنتی برای بیشتر سلولها سمی است و میتواند به سلولهای سالم نیز آسیب برساند.
- برخی درمانهای هدفمند با جلوگیری از تکثیر سلولهای سرطانی عمل میکنند، در حالی که شیمیدرمانی سلولهای سرطانی موجود را نابود میکند.
- هر دو درمان سیستمیک هستند، یعنی از طریق جریان خون به سراسر بدن میرسند و میتوانند سرطانهای منتشرشده (متاستاتیک) یا سرطانهای خونی مانند لوسمی را درمان کنند. این ویژگی آنها را از درمانهای موضعی مانند جراحی و پرتودرمانی متمایز میکند.
اگر نیاز به مشاوره با متخصص درمان هدفمند دارید اینجا کلیک کنید.
درمان هدفمند چگونه عمل میکند؟
برخی درمانهای هدفمند روی ویژگیهای خاصی که سلولهای سرطانی را منحصر به فرد میکند اثر میگذارند. برخی دیگر پیامهایی را که داخل سلول سرطانی ارسال میشوند و به آن دستور رشد میدهند، مسدود میکنند.
اگر نیاز به مشاوره با متخصص درمان هدفمند دارید اینجا کلیک کنید.
کدام سرطانها با درمان هدفمند درمان میشوند؟
درمان هدفمند هنوز برای همه سرطانها در دسترس نیست. نشانگرهای زیستی (تغییرات ژنی، پروتئینها و سایر مواد) که این درمانها هدف قرار میدهند، میتوانند در سرطانهای مختلف و حتی در افراد مختلف با یک نوع سرطان متفاوت باشند.
درمان هدفمند بیشتر برای سرطانهای زیر استفاده میشود:
- سرطان پستان
- سرطان کولورکتال (کولون و رکتوم)
- تومورهای استرومای دستگاه گوارش (GIST)
- لوسمیها (حاد، مزمن یا زیرگونههای خاص)
- سرطان کبد
- سرطان ریه
- ملانوما
- سرطان تخمدان
- سرطان پانکراس
- سرطان پروستات
- سرطان معده
- سرطان تیروئید
برای تعیین اینکه آیا سرطان شما به درمان هدفمند پاسخ میدهد یا نه، معمولاً آزمایش نشانگرهای زیستی لازم است.
اگر نیاز به مشاوره با متخصص درمان هدفمند دارید اینجا کلیک کنید.
نحوه دریافت درمان هدفمند چگونه است؟
بیشتر افراد درمان هدفمند را بهصورت تزریق وریدی (IV) یا تزریق زیرپوستی (SC یا SQ) در کلینیک یا بیمارستان دریافت میکنند، یا بهصورت داروی خوراکی در خانه مصرف میکنند. هر نوع درمان برنامه، عوارض جانبی و اقدامات ایمنی خاص خود را دارد.
اگر نیاز به مشاوره با متخصص درمان هدفمند دارید اینجا کلیک کنید.
درمان های هدفمند هر چند مدت یک بار تجویز می شوند؟
برخی درمانهای هدفمند در فواصل منظم به نام چرخهها (کورس) داده میشوند. یک چرخه ممکن است شامل یک یا چند دوز دارو باشد و سپس چند روز یا چند هفته بدون درمان ادامه یابد.
گاهی داروها هر روز بدون وقفه مصرف میشوند یا فقط یک یا چند روز در هفته یا ماه داده میشوند.
هر درمان هدفمند برنامه زمانی خاصی دارد تا بیشترین اثر ضدسرطانی و کمترین عوارض جانبی را ایجاد کند. اگر بیش از یک درمان دریافت میکنید، برنامه درمانی مشخص میکند هر درمان چه زمانی و چند بار داده شود.
اگر نیاز به مشاوره با متخصص درمان هدفمند دارید اینجا کلیک کنید.
درمان های هدفمند چه عوارض جانبی دارند؟
عوارض جانبی درمان هدفمند با شیمیدرمانی سنتی متفاوت است. برخی درمانهای هدفمند عوارض بسیار کمی دارند، در حالی که برخی دیگر میتوانند مشکلات جدیتری ایجاد کنند.
نوع عوارض جانبی بستگی زیادی به نوع درمان و هدف آن دارد.
اگر نیاز به مشاوره با متخصص درمان هدفمند دارید اینجا کلیک کنید.